NOVI SAD. Galerija Srpske akademije nauka i umetnosti, ogranak u Novom Sadu, predstavlja od 2. do 16. oktobra 2025, izložbu Stefane Jovanović (1990, Pirot). Njena praksa temelji se na crtežu i grafici. Trenutno je studentkinja doktorskih akademskih studija likovnih umetnosti na Akademiji umetnosti u Novom Sadu. Diplomirala je i završila master studije na Fakultetu umetnosti Univerziteta u Nišu.
Izložba "Poetika dualiteta" predstavlja ciklus radova koji istražuje linijski crtež kao medijum za beleženje iskustva – materijalnog i nematerijalnog. U fokusu je ispitivanje odnosa između crteža i grafičke tehnike litografije, pri čemu se analizira kako tehnološki procesi utiču na izraz linije, ali i kako sam crtež oblikuje prirodu tehnike.
Crtež se u ovom kontekstu ne posmatra samo kao formalni likovni element, već kao reprezentacija energije, kao gest koji nastaje sudelovanjem tela, vremena i prostora. Kroz seriju radova istražuje se kretanje, naboj i repeticija kao osnovna struktura predstavljenog likovnog jezika. Forma je fluidna i u stalnoj transformaciji. Otvorena je za interpretaciju i oslobođena, unapred definisanog, fiksnog značenja. Ovakva apstraktna postavka zahteva tumačenje u više slojeva i odbija svedeno čitanje.
U teorijskom okviru rada javljaju se dva ključna koncepta: sintropija i entropija. Sintropija (Luiđi Fantapije) označava tendenciju ka redu, unutrašnjoj organizaciji i sažimanju nergije, dok entropija (Klauzijus, Bolcman) predstavlja meru unutrašnjeg poremećaja u stanju bilo kog sistema. Ovi suprotstavljeni pojmovi simbolički objašnjavaju napetost risutnu u radovima – između kontrolisanog i spontanog, strukture i slobode, poretka i rasplitanja.
Poetika dualiteta otvara prostor za sagledavanje crteža kao dinamičnog procesa, u kojem se materijalno i nematerijalno prožimaju. Ovi radovi ne nude jednoznačne odgovore – već pozivaju na osećanje, razmenu i ličnu interpretaciju unutar vizuelnog ritma koji nastaje između gesta i forme.
Stefana Jovanović
Umetnički ciklus "Poetika dualiteta" nastajao je u periodu od 2022. do 2024. godine i obuhvata radove u tehnikama litografije, digitalne grafike, tuša i pera na papiru, kao i video-radove. Ovaj ciklus predstavlja okosnicu njenog doktorskog umetničkog projekta.
